هورمون اکسین را بهتر بشناسیم.

هورمون اکسین را بهتر بشناسیم

هورمون اکسین نام یک گروه از هورمون های گیاهی است که اثرات مختلف بر روی گیاهان دارد. از عمده ترین اثرات اکسین طویل شدن سلول های گیاهی است. از جمله کاربردهای این هورمون می توان به موارد زیر اشاره کرد:

– تنک کردن
پایداری میوه‌های در حال رشد و گلها و برگها بستگی به تعادل بین اکسین داخل آنها و مقدار اکسین ساقه دارد. اگر این تعادل بهم بخورد در محل اتصال دمبرگ با میوه یا دمگل به ساقه یک لایه چوب پنبه‌ای بوجود می‌آید و اندام مربوط از درخت جدا می‌شود و ریزش می‌کند. این امر در میوه کاری اهمیت زیادی دارد. چون درختان میوه زیادی تولید می‌کنند اگر همه آنها روی درخت بماند اولا محصول از نظر کیفی نامرغوب می‌شود ثانیا به علت کمبود مواد غذایی ریزش می‌کنند ثالثا درخت ضعیف می‌شود. برای جلوگیری از این موارد با استفاده به موقع از محلولهایی از انواع اکسین گلهای ضعیف را وادار به ریزش می‌کنند یا به اصطلاح، تنک کردن انجام می‌دهند.

 

– تولید بافت پینه‌ای
هر وقت درخت به دلایلی از جمله هرس و قلمه‌گیری زخم شود، سلولهای پارانشیمی ناحیه زخم با ایجاد بافت یکنواخت محل زخم را ترمیم می‌کنند این بافت که پینه نام دارد دارای اکسین زیادی دارد.

– جلوگیری از ریزش میوه قبل از برداشت
برای این منظور ۴ – ۳ هفته قبل از برداشت میوه از ترکیبات مختلف اکسینی به غلظت معینی استفاده می‌شود.

– کاهش ترک خوردگی میوه گیلاس
میوه‌های گیلاس بعد از بارندگی دچار ترک خوردگی می‌شوند که با مصرف ترکیبی از اکسین با غلظت معین ۳۵ روز قبل از برداشت می‌توان از این پدیده جلوگیری کرد.

– ریشه‌دار کردن قلمه‌ها
ریشه‌دار کردن قلمه‌ها به کمک اکسین یکی از کاربردهای مهم این ماده در باغبانی است.

– جلوگیری از رشد نرکها و پا جوشها
پس از هرس شدید گیاهان ، تعدادی شاخه غیر بارور بنام نرک تولید می‌شود که فواصل میانگره زیادی داشته و باید هرس شوند. اگر محل زخم هرس را با کمک اکسین محلول پاشی کنیم از رشد آنها جلوگیری می‌شود که این ماده برای جلوگیری از رشد پاجوشها (پاگیاه) نیز بکار می‌رود.

– رشد طولی شاخه
چون جوانه انتهایی شاخه دارای اکسین زیادی است و باعث رشد سریع طولی شاخه می‌شود.

نقش اکسین‌ها در گیاه
• طویل شدن سلولها و اندام : کلا طول شدن سلولها فقط در حضور اکسین روی می‌دهد. اکسین در غلظتهای بالا اثر بازدارندگی روی این مرحله از رشد دارد مثلا غلظتی از اکسین که باعث طویل شدن ساقه می‌شود، طویل شدن ریشه را کند می‌سازد.
• جلوگیری از ریزش برگ : اکسین از ریزش برگها جلوگیری می‌کند و ریزش میوه‌های رسیده را به عقب می‌اندازد.
• تسریع در رسیدن میوه : اکسین رسیدن کامل میوه‌ها را تسریع می‌کند.
• پارتنوکارپی: این اصطلاح به میوه‌های بدون دانه گفته می‌شود که بطور طبیعی در برخی گونه‌ها روی می‌دهد و در بعضی گونه‌ها هم می‌توان آن را با بکارگیری هورمون اکسین تحریک کرد.

 

0 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

دوست دارید به بحث ملحق شوید؟
Feel free to contribute!

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *